Back

ⓘ Орон зай




                                               

Цахилгаан орон

Физикийн шинжлэх ухаанд цахилгаан цэнэгийн эргэн тойрон дахь орон зай нь эсвэл хугацаанаас хамааран өөрчлөгдөх соронзон ороны орчин нь цахилгаан орон гэж нэрлэгддэг шинж чанарыг агуулж байдаг. Энэхүү цахилгаан орон нь бусад цахилгаан цэнэгтэй биеүүдэд хүчний үйлчлэл үзүүлдэг. Цахилгаан ороны ойлголтыг Майкл Фарадей гэдэг физикч физикийн шинжлэх ухаанд оруулж ирсэн. Цахилгаан орон нь ньютон/кулон N C −1 гэсэн СИ системийн нэгжээр илэрхийлэгдэх вектор орон бөгөөд мөн вольт/метрээр V m −1 тодорхойлогддог. Аливаа цэг дээрх ороны чиглэлийг тухайн цэг дээр байрлуулсан эерэг туршуул цэнэг дээр үй ...

                                               

Огторгуй

Огторгуй гэдэг нь объектын байрлал, чиглэлийг заадаг хязгааргүй гурван хэмжээст орон зай юм. Хэдийгээр бодит орон зайг гурван шулуун шугмаар илэрхийлдэг боловч орчин үеийн физикт дөрвөн хэмжээст хугацаат-орон зайн нэг хэсэг нь бидний мэдэрдэг огторгуй юм гэж үздэг. Огторгуйн тухай ойлголт нь үндсэн физкийн хамгийн чухал гол ойлголт болно. Одоог болтол гүн ухаанчид огторгуй нь тусдаа зүйл эсвэл олон зүйлсийн холбоос, эсвэл том зүйлийн нэгэн хэсэг талаар хоорондоо маргаантай байдаг.

                                               

Хаягийн орон зайн тодорхойлогч

Сүүлийн үеийн процессорын архитектурууд нь санах ойн орон зайгаар дамжуулан тэдгээрийг дугаараар тодорхойлох TLB бүртгэлтэй харьцаж TLB-ын ашиглалтыг оновчилдог. Хөрвүүлэлтйийн кеш буфер нь ASID –г агуулна. HELEN үйлдлийн системд ASID хэмээх нэр томьёо нь mips32-ын нэр томьёоноос гаралтай ба хаягийн орон зайн тодорхойлогч дугаартай хамааралтайгаар ашиглагддаг. Процесс бүрт цор ганц хаягийн орон зайн тодорхойлогчASID байдаг ба энэ нь хаяглалын орон зайн хамгаалалтаар хангаж өгдөг. TLB нь виртуаль хуудсын дугаарлалтыг ашиглахад тухайн үед нь виртуаль хуудастай ажиллаж байгаа процесс хаягийн ...

                                               

Инерциал тооллын систем

Инерциал тооллын систем гэдэг нь Ньютоны нэг болон хоёр дугаар хуулиуд биелдэг тооллын системийг хэлдэг. Ньютоны хуулиуд нь нар болон бусад ододтой харьцангуйгаар эргэлдэх болон хурдассах хөдөлгөөн хийхээс бусад аливаа тооллын системд хүчинтэй байдаг. Тэгвэл инерциал системд бие нь түүнд зөвхөн физик хүч үйлчлэх үед л хурдассах бөгөөд Ньютоны нэг дүгээр хууль ёсоор бол биед үйлчлэх нийт хүч нь тэг үед тайван байсан бие тайван байх бөгөөд жигд хөдөлж байсан бие жигд хөдөлсөөр байх болно. Тухайлбал шулуун шугамын дагуу тогтмол хурдтайгаар хөдлөнө гэсэн үг.

                                               

Интерференц

Гэрлийн интерференц Хэлбэлзлүүд эсвэл долгионууд хоорондоо орон зай цаг хугацаанд тогтвортой зохицсон байх төлөвийг когерентжил гэнэ. Орон зайд хязгааргүй үргэлжилсэн бөгөөд тодорхой тогтмол давтамжтай долгионууд буюу монохроматик долгионууд когерент чанартай. Бодит үүсгүүрүүд монохроматик гэрэл цацдаггүй тул хоорондоо үл хамаарах үүсгүүрүүдээс цацагдасан долгионууд ямагт когерент биш. Үүсгүүрүүдийн атомууд гэрлийг 10-8 сек хугацааны турш цацдаг. Зөвхөн энэ хугацаны туршид атомуудын цацсан долгионуудын хэлбэлзлийн амплитуд ба фаз тогтмол байж чадна. Маш хугацаанд тогтмол амплитууд ба давта ...

                                               

Цүнхээл маркетинг

Маркетингийн ухаанд зах зээлийн нөхцөл байдал, тархалтын байдлыг хоёр янзаар тайлбарласан байдаг нь масс маркетинг болон цүнхээл маркетинг буюу сул орон зайг эзлэх маркетинг юм. Масс маркетинг нь зах зээлийн нийт масс руу тэмүүлэх стратеги баримталдаг бол сул орон зайг эзлэх буюу цүнхээл маркетинг нь тухайн зах зээлд байгаа сул орон зай руу тэмүүлэх стратегийг баримталдаг. Таны болон тухайн бүтээгдэхүүнийг хэрэглэж үзээгүй, үзэхийг хүсэхгүй байгаа тэр хүмүүс таны бизнесийн сул орон зай юм. Бизнест амжилт олохын эх үүсвэр бол сул байгаа зах зээлийг өөрт ашигтайгаар татах явдал байдаг. Сул о ...

                                               

Барилгын акустик

Барилгын акустик нь барилгын физик тухайлбал акустик байшингийн дотоод орон зай ба гадаад ертөнц хоёрын хоорондох дуу чимээний тархалт уг байгууламжид нөлөөлөх нөлөөллийг судалдаг салбар юм.

                                               

Logical versus physic address space

Хаяглалт бий болгохдоо CPU-д хийсвэр хаяг нийтлэг хэрэглэдэг.Гэсэн хэдий ч санах ойн хэсэгт тэдгээр санах ойгоос санах-хаягийн регистр өгөгдөл ачаалхад physic address нийтлэг ашигладаг.Хөрвүүлэлтийн хугацаа болон ачаалах хугацаа хаяглалт нь ижил арга замаар буюу logical болог physic address үүсэн бий болдог.Хэдийгээр гүйцэтгэлийн хугацаа дагавал зохих хаяглалт өөр бүтэц үр дүнд бий болсон.хайрцаглалтад бид ихэвчлэн logical address ба "virtual address" буюу хийсвэр хаяглалт явуулдаг.бид logical address болон хийсвэр хаяглалтыг ээлжлэн эх сурвжалжид хэрэглэдэг.logical address ашигладаг багцы ...

                                               

Айбекс-Моламын хэрэг буюу Монгол улсын гадаад худалдаа, агаарын орон зайг худалдсан хэрэг

Айбекс-Моламын хэрэг нь 1995 онд Монгол улсын газар нутгийг Айбекс гэдэг группт 90 жилийн хугацаатай концессээр олгох мөн Молоам гэгч группт Монгол улсын агаарын орон зай, гадаад худалдааны эрхийг 60 жилийн хугацаатай олгох тухай гэрээнүүд бөгөөд эдгээрийг тухайн үеийн Монгол улсын Ерөнхийлөгч П.Очирбат, Ерөнхий сайд П.Жасрай нарын зөвшөөрлөөр байгуулсан байна.

                                               

Ул боов

Ул боов гэдэг нь усаар зуурч, элдэж хавтгайлсан гурилан бүтээгдэхүүн бөгөөд цагаан сар ба наадмаар хүндэтгэлийн идээ болгон тавгийн идээ болгон засна.

                                               

Эзлэхүүн

Хатуу биеийн эзлэхүүн гэдэг нь хэр хэмжээний орон зай эзэлж буйг харуулсан гурван хэмжээст ухагдахуун юм. Ихэвчлэн тоогоор илэрхийлэгддэг. Шулуун ирмэгтэй, дугариг биетүүдийн эзэлхүүнийг арифметик томъёо ашиглан тооцоолж болно. Бусад муруй хэлбэртэй биетүүдийн эзэлхүүнийг тухайн биетийг маш их хэмжээний жижигхэн кубуудээс эсвэд нэг тэнхлэгтэй олон жижиг цилиндр дискнүүдээс бүрдсэн гэж ойролцоолон тэдгээр олон жижиг хэсгүүдийн эзэлхүүнүүдийг нэмэх замаар интеграл тоолол ашиглан тооцоолж болдог. Мөн зөв биш хэлбэртэй биетийн нягт нь шингэний нягтаас бага байх тохиолдолд түүнд нэмэлт хүнд бие ...

                                               

Төмөрийн Ариунаа

Төмөрийн Ариунаа - Монголын поп дива дуучин. 1996 онд гаргасан Эрос #1 цомгоороо Монголын хөгжмийн ертөнцөд тэсрэлт хийж өөрийн орон зайг бий болгосон. Ариунаа бол түүний тайзны нэр бөгөөд өөрөөр хүмүүс түүнийг Эрос Ариунаа гэж дууддаг байсан.Түүгээр тэрээр монгол олондоо бишрэгдсэн дуучдын нэг хэмээн үздэг билээ. 1996 онд анхны "Эрос № 1" хэмээх цомгоо гарган тус ондоо анхны бие даасан тоглолтоо хийсэн байна. Уг цомогт багтсан "Мартахгүй", "Баяртай гэж хэлж чадахгvй", "Анхны хайр" зэрэг дуунууд нь нилээд их амжилт олсноор түүнийг алдар хүндтэй дуучин болгож чадсан юм. Уг цомогт багтсан "У ...

                                               

Урт

Урт гэдэг нь нэг хэмжээст орон зайн хэмжүүр юм. Ихэнхи тохиолдолд латин цагаан толгойн L үсгээр тэмдэглэгддэг. Олон улсын СИ системд уртыг хэмжих нэгж нь метр юм.